نسخه شماره 3775 - 1394/03/19 -

 دميرتاش بلاي جان اردوغان مي‌شود
 فروپاشي روياهاي عثماني  
 يکه تازي حزب عدالت و توسعه در انتخابات پارلماني ترکيه پايان يافت

گروه بين الملل: نتايج رسمي انتخابات پارلماني ترکيه نشان مي‌دهد حزب حاکم عدالت و توسعه براي اولين بار در 13 سال اخير اکثريت پارلمان را از دست داده است. چهار حزب به پارلمان ترکيه راه يافته‌اند اما هيچ حزبي قادر به تشکيل دولت نيست. حزب حاکم در پي ائتلاف با احزاب رقيبي است که حاضر به ائتلاف نيستند. در ترکيه ولي راهي جز ائتلاف يا انتخابات پيش از موعد نمانده است.

به گزارش خبرگزاري فرانسه، در انتخابات پارلماني ترکيه حزب حاکم عدالت و توسعه AKP41 درصد آرا را کسب کرد و نتوانست نيمي از 550 کرسي پارلمان را که براي تشکيل دولت ضروري است، به دست بياورد. حزب جمهوري‌خواه خلق CHP25 درصد، حرکت ملي MHP16 درصد و حزب دمکراتيک خلق?ها HDPکه به عنوان حزب کردها شناخته مي‌شود نيز 13 درصد را بدست آوردند.

بر اساس نتايج بدست آمده حزب حاکم عدالت و توسعه براي تشکيل دولت 17 کرسي کم دارد. احزاب رقيب هم فعلا تمايل ندارند با اين حزب شکست‌خورده ائتلاف کنند. به گفته کارشناسان، ترکيه اکنون بر سر دوراهي "ائتلاف يا انتخابات پيش از موعد قرار گرفته است.

پس از اعلام نتايج اوليه انتخابات پارلماني ترکيه که با کاهش چشمگير آراي حزب عدالت وتوسعه همراه بود، رجب طيب اردوغان رئيس‌جمهور ترکيه طي بيانيه اي اعلام کرد : «نتايج بدست آمده حاکي از آن است که ملت ترکيه امکان حاکميت مطلق به يک حزب را نداده و اين موضوع بايد از سوي احزاب حاضر در رقابت‌هاي انتخابابي بدقت بررسي و مطالعه شود .»

اردوغان در ادامه بيانيه اش ضمن عنوان اين مطلب که «با اعلام نتايج انتخابات روند جديدي در ترکيه آغاز شده که براي حفظ ثبات و دست آوردهاي دمکراتيک حائز اهميت فراواني است از تمامي طرفها خواسته است تا نسبت به نتايج موجود برخورد مسئولانه داشته باشند .»

اردوغان که از سال 2003 تا 2014 سمت نخست وزيري را بر عهده داشت و پس از آن به سمت رياست جمهوري رسيد تبليغات انتخاباتي سنگيني را در کشور به راه انداخته بود به اين اميد که بتواند اکثريت مطلق پارلمان را تصاحب کند و از اين طريق راه را براي افزايش اختيارات رياست جمهوري در کشور فراهم کند. روز دوشنبه گروه‌هاي مخالف دولت و مطبوعات منتقد به طور متفق القول به اين نکته اشاره کردند که کشور وارد مرحله‌اي از ابهام سياسي شده است، حتي برخي از امکان برگزاري انتخابات زودهنگام در ترکيه خبر دادند.

روزنامه حريت سه احتمال را مطرح کرد. بر اساس تحليل اين روزنامه ممکن است دولت ائتلافي در ترکيه روي کار بيايد، با اين حال روي کار آمدن دولت اقليت حزب عدالت و توسعه يا برگزاري انتخابات زودهنگام از احتمالات ديگر براي آينده اين کشور است.

روزنامه مليت از آغاز عصر جديد در ترکيه نوشت و افزود:« راي دهندگان به اردوغان کارت قرمز نشان داده‌اند.»

يني شفق از روزنامه‌هاي هوادار دولت ترکيه برگزاري انتخابات زودهنگام را برترين احتمال براي روزهاي آينده کشور دانست و امکان تشکيل دولت ائتلافي را بسيار ضعيف خواند.

با آغاز روز دوشنبه و پس از اعلام نتايج غير رسمي انتخابات، بازار بورس استانبول نيز از تبعات نتيجه انتخابات در امان نماند. بورس استانبول در دقايق نخست آغاز به کار در روز دوشنبه شاهد کاهش 8 درصدي شاخص‌ها بود اما پس از نيم ساعت اين کاهش به مرز شش درصد رسيد.

ليره ترکيه نيز در برابر دلار و يورو 4 درصد از ارزش خود را از دست داد که اين ميزان بسيار قابل توجه است. بانک مرکزي ترکيه به سرعت وارد عمل شد و براي جلوگيري از اين روند نرخ بهره سپرده‌هاي ارزي کوتاه مدت را به مدت يک هفته کاهش داد.

براساس نتايج اعلام شده،آرزوهاي اردوغان را براي اصلاح قانون اساسي کشور و تغيير نظام سياسي از نظام پارلماني به رياست جمهوري بر باد داد حال آنکه همه تلاش‌هاي انتخاباتي اردوغان براي رسيدن به اين دو هدف بود. اردوغان اميدوار بود نتيجه انتخابات به گونه اي رقم بخورد که حزب عدالت و توسعه 400 کرسي پارلمان را تصاحب کند.

برخي از تحليلگران مي‌گويند حزب حرکت ملي براي ائتلاف با حزب حاکم در پارلمان نزديک ترين گزينه است. اين نکته اي است که داود(دولت) باغچه لي رئيس حزب حرکت ملي نيز آن را بعيد نمي‌داند اما او از چنين ائتلافي استقبال هم نکرده است.

باغچه لي فقط به گفتن اين جمله بسنده کرد که نتيجه اين انتخابات آغازي بر پايان کار حزب عدالت و توسعه در کشور است.

عبدالقادر شلوي تحليلگر روزنامه يني شفق مي‌گويد:« در بخش توازن سياسي در کشور وارد مرحله دشواري شده‌ايم... بايد هوشيار بود تا اين مرحله همچون اتفاقات دهه‌هاي هشتاد و نود قرن گذشته منجر به تنش در کشور نشود.»

در اين ميان احمد داود اوغلو نخست وزير ترکيه با نتايج به دست آمده در انتخابات با شجاعت برخورد کرد. او پس از مشخص شدن نتيجه غير رسمي، به ديدار هوادارانش در آنکارا رفت و گفت:«پيروز انتخابات حزب عدالت و توسعه بود و اين نکته اي است که شکي در آن نيست.»

واقعيت اين است که نتيجه انتخابات ترکيه براي حزب دموکراتيک خلق‌ها، يک دستاورد است. اين حزب کُرد سعي کرد در تبليغات انتخاباتي در قامت يک حزب پويا ظاهر شود به همين دليل سعي کرد خود را حزبي فراتر از يک حزب سنتي کُرد معرفي کند.

نتيجه انتخابات براي صلاح‌الدين دميرتاش رئيس حزب دموکراتيک خلق يک پيروزي است. فردي که نزديکانش او را اوباماي ترکيه مي‌خوانند و اين امر به دليل توانمنديش در سخنوري است.

دميرتاش گفت:« ما مردمي هستيم که از سياست سرکوب در ترکيه رنج مي‌برديم، ما خواستار عدالت، صلح و آزادي بوديم و امروز پيروزي بزرگي نصيب ما شده است.» وي متعهد شد اوپوزيسيوني قدرتمند را در پارلمان تشکيل دهد.

البته نامزدهاي اين حزب در انتخابات گذشته نيز وارد پارلمان شده بودند اما در قالب نامزد مستقل وخارج از چارچوب حزبي در انتخابات شرکت مي‌کردند.

حس جمال مقاله نويس پايگاه اينترنتي تي 24 مي‌گويد اين انتخابات يک بازنده داشت و آن رجب طيب اردوغان است چنانجه يک پيروز داشت و آن حزب دموکراتيک خلق است.


نسخه چاپي ارسال به دوستان