نسخه شماره 2881 - 1391/01/15 -

 واردات پشم، چوب، برنج و اجناس بي کيفيت در مقابل نفت صادراتي ايران 

اروگوئه، بزرگترين صادر کننده برنج به کشور هاي آمريکاي لاتين اخيرا اعلام کرده قصد دارد به جاي پول نفت به ايران برنج بدهد. البته اين موضوع تازه اي نيست چرا که تحريم هاي اعمالي آمريکا و متحدانش عليه جمهوري اسلامي روند پرداخت هاي ارزي به ايران را بسيار دشوار کرده و در اين بين مشتريان نفتي تهران نيز در آب کردن اجناس و توليدات خود در بازار ايران کمال استفاده را مي برند.

به گزارش ديپلماسي ايراني، همين سال گذشته بود که نيکاراگوئه اعلام کرده که براي پرداخت بدهي نفتي چند دهه اي خود به ايران حاضر است پشم و چوب به جمهوري اسلامي بدهد. کالاهايي که به هيچ وجه در پر کردن خزانه دولت که به منابع ارزي ناشي از فروش نفت وابسته است، موثر نخواهد بود. از سوي ديگر چين نيز سال هاست که کالاهاي بي کيفيت خود را روانه بازار ايران مي کند و در ماه هاي اخير با توجه به شدت گرفتن تحريم ها، اين روند نيز تشديد شده است. به گفته بسياري از کارشناسان، هجوم کالاهاي چيني به ايران، نقش چشمگيري در کاهش توليد و ورشکستگي کارخانه هاي ايراني داشته است. اما در مقابل اين آسيب اقتصادي که چين به ايران وارد مي کند، بشکه هاي نفتي که در پوشش قرارداد بيع متقابل از ايران وارد مي کند به نيروي محرکه رشد اقتصادي اين کشور تبديل مي شوند.

الگوي چين در صادرات کالاهاي بنجل به ايران و دريافت نفت به راهي آسان براي هند، ديگر مشتري نفتي ايران نيز تبديل شده اما از آنجايي که دهلي نو توان صادراتي چند ميلياردي به تهران را ندارد، بخشي از پول نفت ايران را با طلا يا روپيه( پول رايج هند) پرداخت مي کند.اين در حالي است که به بهانه دور زدن تحريم ها، شير سويا و گندم نيز در روابط نفتي پاکستان و روسيه با ايران جايگزين ارز شده است. اما تحليلگران بر اين باورند که اين روند به کاهش بيش از پيش ارزش ريال منجر مي شود و اين در شرايطي است که تهران مي کوشد از دلار و يورو براي حمايت از ريال استفاده کند اما قرارداد هاي بيع متقابل جمهوري اسلامي را ناگزير مي کند ميلياردها دلار از درآمد هاي نفتي را براي خريد کالا هزينه کند.

کنت کازمن، از خدمات تحقيقاتي کنگره آمريکا بر اين باور است که ايران نمي تواند از طريق اين روش هاي پرداختي ارزش ريال را تثبيت کند و به همين دليل است که اقتصاد ايران در سراشبي قرار گرفته است. وي که کارشناس تحريم هاي ايران است در گفت و گو با خبرگزاري بلومبرگ از عبارت برنامه اجناس بنجول به جاي نفت براي توصيف روند صادرات نفتي ايران و دريافتي هايي که در قبال آن دارد ، استفاده کرده است.

ايران به طور رسمي اعلام کرده است که با توجه به تحريم ها و دشواري پرداخت دلار و يورو، پول رايج مشتريان نفتي يا طلا را نيز در برابر صادرات نفتي، پذيرش مي کند. به گفته وکلا و تحليلگران تجاري، معامله پاياپاي يکي از پيامد هاي ناخواسته تحريم است. چرا که حذف ايران از سيستم مالي جهاني اين کشور را به سوي کانال هاي غير رسمي تجارت سوق مي دهد. اما اين در شرايطي است که نظارت بر پرداخت ها از طريق سيستم مالي جهاني آسان تر است.

به گفته باربارا اسلاوين، از شوراي آتلانيتک در واشينگتن، زماني که تجارت زيرزميني مي شود سنجش آن نيز دشوار است.

اين در حالي است که به گفته مايکل لو، تحليلگر انرژي، صادرات نفتي ايران به دنبال تحريم هاي بين المللي 600 تا 700 هزار بشکه در روز کاهش يافته است. اما با اين حال اين صادرات ادامه دارد و بزرگترين نافع قراردادهاي بيع متقابل با ايران هند و چين به شمار مي روند که سريع ترين رشد اقتصادي در جهان را دارند و در مقابل دريافت انرژي يوان، روپيه، محصولات کشاورزي و کالاهاي مصرفي به ايران مي دهند.

گزارش ها حاکي از آن است که چين از يوان پرداختي به حسابي که در بانک چين افتتاح شده براي خريد ماشين لباسشويي، محصولات الکترونيکي، اسباب بازي، پوشاک و لوازم بهداشتي از چين استفاده مي کند. اين در حالي است که پرداخت روپيه هند به ايران که حدود 4 ميليارد دلار در سال برآورد مي شود نيز به عنوان وديعه در بانک دولتي هند باقي مي ماند. تحليلگران بر اين باورند پرداخت پول هاي رايج محلي مانند يوان و روپيه به نفع ايران نيست و در مقابل منافع چين و هند را تامين مي کند. چرا که در خريد کالاها از سوي ايران محدوديت ايجاد مي کند و ايران را از ارز هاي قوي مانند دلار و يورو جدا مي کند.


نسخه چاپي ارسال به دوستان