نسخه شماره 2653 - 1390/03/18 -

 رژيم غذايي و بيماري 

پوکي استخوان

گروه سلا مت: از هر چهار زن يک نفر به دنبال يائسگي دچار پوکي استخوان مي شود. هم در زنان و هم در مردان خطر ابتلا  به پوکي استخوان با افزايش سن بيشتر مي شود.  مشخصه پوکي استخوان کاهش تراکم استخوان است که منجر به نازک شدن، شکننده شدن و تمايل به شکستگي آنها مي شود.
مصرف مقادير کافي کلسيم در پيشگيري از ابتلا  به پوکي استخوان کمک مي کند. مقدار دريافت مجاز براي مردان و زنان 19 تا 50 ساله 1000 ميلي گرم در روز است و براي مردان و زنان بالا ي 50 سال، 1200 ميلي گرم در روز توصيه مي شود. بيشتر مردم به زور، نصف مقادير توصيه شده را دريافت مي کنند. به دليل تفاوت جذب، کلسيم موجود در سبزي هاي پرفيبر به خوبي کلسيم فرآورده هاي لبني جذب نمي شود. لذا چنانچه از يک رژيم پر فيبر استفاده مي کنيد حتما ديگر منابع غني از کلسيم را هم در آن بگنجانيد. در مجموع، بهتر است تا حد امکان از رژيم خود، کلسيم دريافت کنيد، اما اگر قادر نيستيد مقادير توصيه شده را از طريق غذا کسب کنيد، قرص هاي مکمل کمک خوبي براي جبران اين نقيصه خواهند بود. بدين منظور با پزشک خود در زمينه دريافت مکمل مشورت کنيد، به ويژه اگر يک خانم يائسه هستيد.
بيماري سلياک

بيماري سلياک که به آن اسپروي سلياک يا اسپروس گرمسيري هم گفته مي شود، يک نوع بيماري گوارشي ناشي از عدم تحمل به گلوتن است. گلوتن پروتئيني است موجود در گندم، جو، چاودار و احتمالا  جودوسر، در افراد مبتلا ، گلوتن با تحريک سيستم ايمني باعث آسيب روده باريک و در نتيجه ممانعت از جذب برخي از مواد مغذي موجود در غذا مي شود. 
پرهيز از غذاهاي حاوي گلوتن درمان اين بيماري است. هرچند کار ساده اي به نظر مي رسد اما چنين کاري مي تواند موضوعي چالش برانگيز باشد. زيرا فرآورده هايي که از دانه هاي حاوي گلوتن مثل گندم، جو، چاودار وجودوسر تهيه مي شوند، قوت غالب مردم آمريکا و اروپا هستند. نان گندم در همه انواع خود حاوي گلوتن است، اين قضيه در مورد اکثر کيک ها، خوراک غلا ت و رشته ها (مثل ماکاروني) هم صدق مي کند.  به علا وه بسياري از غذاهاي فرآوري شده هم حاوي مقادير اندکي ترکيبات امولسيون ساز، غليظ کننده و ساير افزودني ها هستند که از اين دانه ها مشتق مي شوند و بنابراين از آنها بايد پرهيز کرد. برنج، سيب زميني و ذرت گلوتن ندارند و غذاهاي تهيه شده از اينها قابل قبول هستند. گوشت قرمز خالص، ماهي، مرغ، تخم مرغ، فرآورده هاي لبني، سبزي و ميوه ها هم فاقد گلوتن هستند. حتي مقادير جزيي گلوتن مي تواند آسيب شديدي به مخاط روده ها وارد کند. تبعيت بي قيد و شرط از رژيم غذايي مي تواند بيماري را کنترل و از ظهور عوارض مرگبار جلوگيري کند. ازديگر اجزاي مهم درمان مي توان به چکآپ منظم دکتر و رژيم درمان گر اشاره کرد.

بيماري کبدي

بيماري  پيشرفته  کبدي  مي تواند به افزايش  آمونياک  در خون، احتباس مايعات در شکم  و خستگي  و کوفتگي  منجر شود. با انجام تغييراتي  در رژيم  غذايي مي توان  اين مشکلا ت  را از  ميان برد. براي تنظيم  يک برنامه غذايي مناسب، همکاري  نزديک  با پزشک  معالج  و رژيم  درمان گر حائز  اهميت است.
مقداري از پروتئين  به آمونياک تجزيه مي شود، لذا  پزشک معالج  شما ممکن است پيشنهاد  کند تا مقدار مصرف  پروتئين  در رژيم  غذايي تان  را کاهش  دهيد  و به  جاي  خوردن پروتئين  مورد نياز  روزانه  به طور يکجا و در يک  نوبت آن را به چند وعده  در روز تقسيم کنيد و معمولا  بهتر است به جاي دو يا سه وعده  در روز،  چهار تا شش وعده غذا بخوريد.
همچنين مهم است  که از دريافت  کالري کافي اطمينان حاصل کنيد و در صورت  فشارخون بالا  يا احتباس مايعات (ادم) لا زم است دريافت سديم  را محدود  سازيد.
منبع: کتاب سلا مت جامع خانواده - انتشارات تيمورزاده


نسخه چاپي ارسال به دوستان