نسخه شماره 3340 - 1392/08/26 -

سرمقاله
جناب رئيس‌جمهور «بيماريِ كوكاكولا» را جدي بگيريد!


 سرمقاله
 جناب رئيس‌جمهور «بيماريِ كوكاكولا» را جدي بگيريد!  
نويسنده : مهدي‌ مال‌مير

 زماني كه نوشيدني «كوكاكولا» تازه وارد بازار مواد خوراكي شده بود، در نخستين تبليغش، اين جمله به چشم مي‌خورد: «داراي خاصيت گياه اعجاب‌آور «كوكا» و دانه‌هاي معروف «كولا» است.» امروز براي تهيه اين نوشابه پرطرفدار، ديگر از عصاره كوكا كه نوعي ماده سُكرآور است استفاده نمي‌شود. اما اين محصول همچنان با اصرار عجيبي از سوي توليدكنندگانش با نام «كوكاكولا» روانه بازار مي‌شود و نام نخستينش را به عنوان برند تجاري حفظ كرده است.

امروز اصطلاح «بيماري كوكاكولا» را براي اشاره به پديده‌هايي به كار مي‌برند كه اندك اندك از محتوا تهي شده‌اند و فقط نام خود را حفظ كرده‌اند.

شايد براي بيماري كوكاكولا نمونه بهتري از دولت پيشين نتوان يافت. دولتي كه با «مهرورزي» و شعار «عدالت» دل‌ها را ربود، اما زمان زيادي نياز نبود تا دريابيم مهرورزيش طبلي بلند بانگ بيش نبود و نبض عدالتش در ناكجاها مي‌زد!

عارضة كوكاكولا هم امروز نيز، خطر بزرگي است كه سايه وار دولت تدبير و اميد را دنبال مي‌كند. اگرچه دولت جديد در حوزه سياست خارجي موفقيت‌هاي انكارناشدني به كف آورده، اما در پهنه داخلي چندان آيتي از «تدبير» دولت و برانگيختن «اميد» شهروندان به چشم نمي‌خورد. بي‌اعتنايي به مشكلات جوانان به ويژه غيبت پرسش‌برانگيز نسل آموخته‌اي كه هر ساله هزاران هزار از دانشگاه‌هاي كشور فارغ‌التحصيل مي‌شوند در كابينه دولت، بي‌توجهي به فعال كردن احزاب، ‌سنديكاها و ادامه خرده‌گيري‌ها در حوزه مطبوعات، جملگي نشان‌دهنده اين است كه دولت حل و فصل تمامي معضلات كشور را در گرو گشودن قفل سياست خارجي و كنار آمدن با گروه 1+5 مي‌داند. اما به راستي اگر از نزديك‌تر بنگريم واقعيت به اين سرراستي نيست!

امروزه روز، روابط خارجي، اقتصاد، فرهنگ و سياست داخلي كشورها، آن چنان در هم تنيده است كه بر ساختن مرز روشني ميان اين حوزه‌ها اگر نه ناممكن، دست كم بسيار دشوار مي‌نمايد. امروز هيچ تصميمي در حوزه سياست خارجي بي‌پشتيباني روحيه عمومي در داخل كشورها، حيثيت، كارايي و اثرگذاري لازم را در درازمدت پيدا نمي‌كند. تاكيد بيش از اندازه بر يك حوزه به بهاي ناديده انگاشتن حوزه‌هاي ديگر، البته پديده تازه‌اي در زير آسمان سياست ايران نيست و زخم كهنه سياست در بيش از دو دهه اخير بوده است.

در دوران سازندگي تمركز دولت بر توسعه اقتصادي و چشم پوشيدن از توسعه سياسي و عدم شفافيت دخل و خرج كشور به دليل فعال نبودن نهادهاي مدني، سبب شد تا كشور يكي از بالاترين نرخ‌هاي تورم را تجربه كند. در دوران اصلاحات نيز توجه به توسعه سياسي و نبود استراتژي مناسب در حوزه اقتصاد، ‌از جمله عواملي بود كه موجب برآمدن دولت پوپوليست احمد‌ي‌نژاد با شعارهاي پرطمطراق اقتصادي شد. دولتي كه ميراث هشت ساله فعاليتش، بر جاي گذاشتن مشكلات كوه‌آسايي است كه همچنان اوليايي دولت جديد از شوك مواجهه با آن‌ها به در نيامده‌اند و هنوز چشمان خود را باور ندارند!

هم از اين رو، مبالغه نيست اگر بگوييم تفكيك مكانيكي بين سياست داخلي و حوزه روابط خارجي و گذاردن تمامي تخم‌مرغ‌ها در سبد توافق با 1+5 خطايي است كه مي‌تواند دولت را در آينده به چاله‌هاي خود كنده بيندازد و در آخر كار، «تدبير و اميد» را به مانند كوكاكولاهاي امروزي به اسمي بي‌مسما بدل سازد!

امروز در نوشابه‌هاي گازدار نه تنها ذره‌اي از گياه اعجاب‌آور «كوكا» يافت نمي‌شود سهل است، به سبب استفاده بي‌رويه از شيرين‌كننده‌هاي مصنوعي و افزودني‌هاي مجاز و غير مجاز در برخي از اين نوشيدني‌ها، هر ساله صدها بيمار قندي، گوارشي و... روانه بيمارستان‌ها و مراكز درماني مي‌شوند. پس با اين وصف، جناب رئيس‌جمهور بيماري كوكاكولا را جدي بگيريد!!